नैसर्गिक आपत्ती व प्रतिकूल हवामानामुळे फळपिकांचे नुकसान झाल्यास शेतकऱ्यांना आर्थिक आधार मिळावा, यासाठी इंदापूर तालुक्यातील शेतकऱ्यांनी पुनर्रचित हवामान आधारित फळपीक विमा योजना २०२६-२७ मध्ये सहभागी व्हावे, असे आवाहन तालुका कृषी अधिकारी दीपक गरगडे यांनी केले आहे.
पुणे जिल्ह्यात आंबा, केळी, डाळिंब, द्राक्ष, पपई, नारळ आणि अंजीर या सात फळपिकांसाठी ही योजना लागू आहे. संबंधित फळपिकांचा विमा उतरवण्यासाठी शेतकऱ्यांनी पिकानुसार निश्चित केलेल्या अंतिम मुदतीपूर्वी नोंदणी पूर्ण करणे आवश्यक आहे.
तालुका कृषी अधिकारी दीपक गरगडे यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, २०२६-२७ या वर्षासाठी फळपिकानुसार विमा नोंदणीच्या अंतिम तारखा पुढीलप्रमाणे आहेत.
| फळपीक | नोंदणीची अंतिम तारीख |
|---|---|
| द्राक्ष | १५ ऑक्टोबर २०२६ |
| केळी | ३१ ऑक्टोबर २०२६ |
| पपई | ३१ ऑक्टोबर २०२६ |
| नारळ | ३१ ऑक्टोबर २०२६ |
| अंजीर | ३० नोव्हेंबर २०२६ |
| आंबा | ३१ डिसेंबर २०२६ |
| डाळिंब | १४ जानेवारी २०२७ |
शेतकऱ्यांनी आपल्या फळपिकासाठी लागू असलेली अंतिम तारीख लक्षात घेऊन वेळेत अर्ज करावा. विशेषतः द्राक्ष उत्पादकांनी १५ ऑक्टोबर ही अंतिम मुदत लक्षात घेणे आवश्यक आहे.
ही योजना ऐच्छिक असून कर्जदार तसेच बिगरकर्जदार शेतकरी यात सहभागी होऊ शकतात. भाडेपट्ट्याने शेती करणाऱ्या शेतकऱ्यांना नोंदणीकृत भाडेकरार पोर्टलवर अपलोड करणे बंधनकारक आहे.
विमा संरक्षणासाठी किमान २० गुंठे उत्पादनक्षम क्षेत्र आवश्यक असून, कमाल क्षेत्रमर्यादा चार हेक्टर आहे. या योजनेत केवळ उत्पादनक्षम फळबागांनाच विमा संरक्षण मिळणार आहे.
फळपीक विमा योजनेत नोंदणी करताना शेतकऱ्यांनी पुढील कागदपत्रे आणि नोंदी तयार ठेवाव्यात:
ॲग्रिस्टॅक नोंदणी
आधारकार्ड
बँक खात्याचा तपशील
सातबारा उतारा
फळबागेचे जिओटॅग केलेले छायाचित्र
डिजिटल क्रॉप सर्व्हे (DCS) नोंद
भाडेपट्ट्याने शेती करणाऱ्यांसाठी नोंदणीकृत भाडेकरार
अर्जातील माहिती अचूक भरणे आणि आवश्यक कागदपत्रे योग्य प्रकारे सादर करणे महत्त्वाचे आहे. अर्ज करण्यापूर्वी संबंधित केंद्र किंवा कृषी कार्यालयाकडून कागदपत्रांची पूर्तता तपासून घ्यावी.
२०२५-२६ च्या आंबिया बहार हंगामात पुणे जिल्ह्यातील १७६ शेतकऱ्यांनी या योजनेत सहभाग घेतला होता. त्यापैकी ११२ शेतकऱ्यांना एकूण ५३.२५ लाख रुपयांची नुकसानभरपाई मिळाल्याची माहिती तालुका कृषी अधिकारी दीपक गरगडे यांनी दिली.
नैसर्गिक आपत्ती आणि प्रतिकूल हवामानामुळे फळपिकांचे नुकसान होण्याची शक्यता लक्षात घेता, शेतकऱ्यांनी विमा योजनेची माहिती घेऊन पात्रतेनुसार सहभागी होण्याचे आवाहन कृषी विभागाकडून करण्यात आले आहे.
